หน้าแรก › บทความ › ซ่อม ต่อเติม รีโนเวท
หลังคารั่ว ดาดฟ้ารั่วซึม: หาจุดรั่วและแก้ให้ถูกจุด
4 จุดที่หลังคารั่วบ่อย: รอยต่อหลังคาชนผนัง ตะเข้สัน รางน้ำ กระเบื้องแตก วิธีหาจุดรั่วใต้หลังคา และแก้ดาดฟ้ารั่วด้วยปรับสโลป นอนชริ้งค์ รูฟซีล รูฟเดรน
หลังคารั่ว เริ่มหาจุดรั่วจากตรงไหน
สัญญาณแรกคือคราบน้ำบนฝ้าเพดาน ซึ่งจะค่อย ๆ ขยายทีละน้อย เมื่อเห็นคราบแล้วต้องหาตำแหน่งรั่วจริงก่อนซ่อม เพราะหลังคามีพื้นที่กว้าง ถ้าเดาซ่อมจะยากและเสียเงินเปล่า
วิธีที่ง่ายคือเปิดช่องเซอร์วิสขึ้นไปดูใต้หลังคาในช่วงกลางวัน ห้องใต้หลังคามืดอยู่แล้ว ถ้ามีลำแสงลอดลงมาตรงไหน แปลว่าตรงนั้นมีกระเบื้องแตกหรือมีรู จากนั้นประเมินว่าจะซ่อมแค่พอใช้งาน หรือซ่อมแบบถาวร ซึ่งวิธีต่างกัน
4 จุดที่หลังคารั่วบ่อยที่สุด
น้ำที่รั่วเข้ารอยต่อส่วนใหญ่ไม่ได้มาจากฝนที่ตกลงตรง ๆ แต่มาจากพายุที่ตีน้ำย้อนเข้าไป จุดที่ควรตรวจเรียงตามความถี่มีดังนี้
- รอยต่อหลังคาชนผนัง: บ้านที่มุงหลังคามาชนผนัง ต้องมีแผ่นปีกนก (flashing) คลุมและซีลรอยต่อให้ดี ถ้าทำไม่เรียบร้อย น้ำจะย้อนซึมเข้า
- ตะเข้สัน: หลังคาปั้นหยามีแนวสันที่อาจมุงไม่สนิท และปูนที่อุดครอบสันเสื่อมตามอายุ
- ตะเข้ราง: จุดที่หลังคา 2 ด้านมาชนกันเป็นรางน้ำ ต้องปิดรอยต่อให้ดีและให้น้ำไหลลงรางได้เร็วที่สุด
- กระเบื้องเก่า: โดนแดดฝนนาน ๆ แตกร้าว ให้อุดหรือเปลี่ยนแผ่น
ควรซ่อมที่ต้นเหตุเร็ว เพราะเมื่อน้ำรั่วลงมาแล้ว จะเสียหายต่อฝ้าและโคมไฟด้วย
หลังคาแอ่น โครงสร้างทรุด ทำให้รั่วได้อย่างไร
ถ้าโครงหลังคาแอ่นตัว กระเบื้องจะเผยอและน้ำย้อนเข้าใต้แผ่นเมื่อฝนตกหนัก ถ้าเสาต้นใดต้นหนึ่งทรุด จะดึงโครงสร้างจนเกิดรอยแยกที่หลังคา บ้านไม่ได้พังทันที แต่น้ำจะรั่วตามรอยแยก
การแก้แบบถาวรคือซ่อมหรือเสริมโครงสร้างให้กลับมาได้ระดับเดิม ส่วนการแก้เฉพาะหน้าคือใช้ซีเมนต์เหลวอุดรอยต่อ ใช้งานได้ชั่วคราว ถ้าโครงสร้างทรุดต่อจะกลับมารั่วอีก
องศาหลังคาไม่พอ น้ำย้อนเข้ารอยต่อ
กระเบื้องแผ่นสั้น เช่น กระเบื้องคอนกรีตหรือกระเบื้องไตรลอน มีระยะซ้อนทับสั้น ถ้าทำสโลปหลังคาน้อยเกินไป น้ำจะไหลย้อนเข้ารอยต่อ กระเบื้องไตรลอนควรมีองศามากกว่า 17 องศา และ 20 องศาขึ้นไปจะยิ่งดี
กระเบื้องคอนกรีตแต่ละแผ่นมีน้ำหนักมาก เมื่อมุงหลายร้อยแผ่นต้องคำนวณโครงหลังคารองรับให้พอ ส่วนแผ่นไฟเบอร์ซีเมนต์บางกว่าและเหนียวกว่าเพราะมีเส้นใย การรั่วมักมาจากโครงสร้างทรุดหรือของหล่นกระแทก เช่น ลูกมะพร้าว
ทำไมดาดฟ้าคอนกรีตรั่วซึม
อาคารพาณิชย์ 3 ชั้นมักใช้แผ่นพื้นคอนกรีตสำเร็จรูปสำหรับพื้นชั้นล่าง เพราะทำได้เร็ว แต่แผ่นสำเร็จรูปมีรอยต่อ จึงใช้ได้กับพื้นที่ไม่โดนฝน ส่วนพื้นดาดฟ้าต้องเทคอนกรีตในที่และผสมน้ำยากันซึม
ดาดฟ้าไม่ระบายน้ำเร็วเหมือนหลังคาลาด น้ำฝนจะพักอยู่บนพื้น ถ้าเทไม่ดี ทำสโลปไม่ได้ หรือพื้นใหญ่จนต้องแบ่งเทหลายครั้ง จะเกิดรอยต่อที่น้ำขังและซึม ใช้ไปนานความชื้นซึมถึงเหล็กเสริม เหล็กเป็นสนิม ขยายตัวดันคอนกรีตแตกออก น้ำก็รั่วลงมาได้
วิธีแก้ดาดฟ้ารั่วซึม ทีละขั้นตอน
หลักของการแก้ให้ยั่งยืนคือไม่ให้น้ำขังบนดาดฟ้า แล้วจึงเคลือบผิวกันซึม ถ้าทาวัสดุกันซึมโดยที่น้ำยังขัง ปัญหาจะกลับมา
- ทำความสะอาดพื้นดาดฟ้าให้เรียบร้อย
- ซ่อมโครงสร้างจุดที่คอนกรีตแตกจนเห็นเหล็กเป็นสนิม ด้วยปูนนอนชริ้งค์ (non-shrink) ซึ่งไม่ยืดไม่หด หาซื้อได้ที่ร้านวัสดุก่อสร้าง
- ถ้าน้ำขัง เทปรับระดับใหม่ให้น้ำไหลลงด้านข้างหรือจุดระบายน้ำ
- ทาวัสดุกันซึมแบบเนื้อฟิล์ม เช่น รูฟซีล หรือ PU ทาแนวหนึ่งก่อน แล้วทาอีกชั้นตั้งฉากเป็นรูปเครื่องหมายบวก เพื่อให้ฟิล์มผนึกกันทั่วผิว
- ตรวจดูหลังฝนตกว่ายังรั่วซึมอยู่หรือไม่
สร้างดาดฟ้าใหม่ ทำอย่างไรไม่ให้รั่วตั้งแต่แรก
ถ้าทำสโลปดี น้ำไม่ขัง เทคอนกรีตผสมกันซึม และจบผิวด้วยการขัดมัน จะแก้ปัญหาได้เกือบหมด แต่ถ้าสโลปไม่ดีจนน้ำขัง ปัญหาที่เจอประจำคือรั่วตรงคอท่อ ต้องยาแนวรอบท่อให้ดี
ควรทำร่องรางน้ำนำน้ำไปยังจุดระบาย และอาจเคลือบโพลียูรีเทนให้น้ำฝนอยู่บนฟิล์มแล้วไหลลงท่อ ระหว่างก่อสร้างต้องเข้าแบบและทำกันซึมให้ต่อเนื่อง เพื่อไม่ให้รอยต่อคอนกรีตเป็นทางน้ำ
- ท่อระบายน้ำบนดาดฟ้าใช้รูฟเดรนแบบหัวโดมนูนขึ้นมา กันใบไม้อุด เพราะดาดฟ้าไม่ได้ขึ้นไปดูบ่อยเหมือนท่อในห้องน้ำ
- ทำท่อน้ำล้น (overflow) พุ่งออกด้านข้างอีกชั้น กรณีรูฟเดรนอุดตันหรือน้ำมากเกิน
อีกทางคือทำหลังคาซ่อนไว้เหนือพื้น หรือใช้วัสดุแผ่นกันซึมรุ่นใหม่ที่ยืดหยุ่นสูงและเหนียวคล้ายผ้าใบปูคลุม ช่วยกันน้ำรั่วซึมได้ดี
หลังคาไม้และชิงเกิ้ล กันรั่วด้วยชั้นรองใต้แผ่น
หลังคาแป้นไม้และชิงเกิ้ลรูฟไม่ได้กันน้ำด้วยตัววัสดุเอง ใต้แผ่นต้องปูไม้อัด OSB ซึ่งพองและบวมยากกว่าไม้อัดทั่วไป แล้วปูแผ่นรองกันน้ำยางมะตอยแบบม้วนอีกชั้น ก่อนติดแผ่นจากล่างขึ้นบน หลังคาแป้นไม้เป็นวัสดุธรรมชาติที่ผุได้ ต้องคอยดูแลและซ่อมตามการยืดหดของไม้
คำถามที่พบบ่อย
รู้ได้อย่างไรว่าหลังคารั่วตรงไหน
ดูคราบน้ำบนฝ้า แล้วขึ้นไปดูใต้หลังคาตอนกลางวัน ถ้ามีลำแสงลอดลงมาจุดใด ตรงนั้นมักมีกระเบื้องแตกหรือรู
หลังคากระเบื้องไตรลอนควรชันกี่องศา
ควรมากกว่า 17 องศา และ 20 องศาขึ้นไปจะยิ่งดี เพราะแผ่นสั้น ถ้าชันไม่พอน้ำจะย้อนเข้ารอยต่อ
ทารูฟซีลอย่างเดียวแก้ดาดฟ้ารั่วได้ไหม
ถ้าน้ำยังขังอยู่จะไม่ยั่งยืน ต้องเทปรับระดับให้น้ำไหลออกก่อน ซ่อมจุดคอนกรีตแตกด้วยปูนนอนชริ้งค์ แล้วจึงทาวัสดุกันซึม
รูฟเดรนบนดาดฟ้าควรเป็นแบบไหน
แบบหัวโดมนูนขึ้นมาเพื่อกันใบไม้อุดตัน และควรมีท่อน้ำล้นออกด้านข้างเป็นทางระบายสำรอง
ผนังน้ำซึม สีลอก โป่งพอง: หาสาเหตุ 3 จุด เลือกวัสดุอุดรอยต่อให้ถูก
เตรียมบ้านรับหน้าฝน 10 จุด + แก้ส้วมกดไม่ลง หลังคาเมทัลชีทเสียงดัง
ต่อเติมบ้าน: ชั้น 2 ระเบียง โรงรถ ดาดฟ้า ห้องน้ำ ทำยังไงไม่ให้ทรุดร้าว
รีโนเวทบ้านเก่า ตึกแถว 30 ปี เปลี่ยนหลังคา ดีดบ้าน: เริ่มยังไง
ต่อเติมหลังคาที่จอดรถ และเปลี่ยนโรงรถเป็นห้องทำงาน ต้องเตรียมอะไร
บ้านทรุด ดินทรุดเป็นโพรงรอบบ้าน: สาเหตุ วิธีแยกอาการ และวิธีแก้