หน้าแรก › บทความ › ออกแบบให้อยู่สบาย

2021-10-26 · บ้านเย็นและทิศทาง · จากคลิป YouTube @architectiseasy

บ้านชั้นเดียวอับ ลมไม่เข้าหลังกั้นห้อง: แก้ด้วยช่องลมเข้า-ออก

กรณีปรึกษาจริงจากพัทยา บ้านชั้นเดียวเดิมลมโกรก แต่พอกั้นห้องแล้วอับ สถาปนิกอธิบายทิศลมประจำของไทย หลักทางลมเข้า-ออก และวิธีแก้เมื่อเจาะช่องเพิ่มไม่ได้

โจทย์: บ้านมีช่องเปิดกว้าง แต่ลมไม่เข้า

ผู้ชมจากพัทยาโทรมาปรึกษาเรื่องบ้านชั้นเดียวที่ลมไม่ค่อยเข้า ภายในอับ ตอนแรกพื้นที่ในบ้านโล่ง มีช่องเปิดทั้งฝั่งซ้ายและขวา ลมโกรกดี แต่เมื่อกั้นห้องเพิ่มเพราะต้องใช้งาน ลมก็ไม่ไหลผ่าน ทั้งที่ช่องเปิดยังกว้างเหมือนเดิม

บริบทรอบบ้านที่สถาปนิกถามก่อน

• บ้านชั้นเดียว มีพื้นที่รอบบ้าน เว้นระยะจากรั้วเข้ามา
• ด้านหนึ่งเป็นถนน อีกด้านเป็นที่ดินโล่งของคนอื่น ด้านหลังก็เป็นที่ดินโล่ง ถนนวิ่งรอบที่ดินเป็นรูปตัว L
• รั้วฝั่งที่ดินข้างเคียงสูงประมาณ 2 เมตร
• รั้วฝั่งถนนก่อทึบสูงประมาณเอว ด้านบนเป็นตะแกรงเหล็ก

ข้อมูลเหล่านี้บอกได้ว่าลมมีโอกาสเข้าจากด้านไหน และมีอะไรบังทางลมอยู่บ้าง

ลมประจำของไทยมาจากทิศไหน

ลมที่ดีที่สุดของประเทศไทยส่วนใหญ่มาจากทิศใต้ค่อนไปทางตะวันตกเฉียงใต้ และอีกทิศคือตะวันออกเฉียงเหนือ เป็นลมประจำฤดูกาล ขั้นแรกให้ดูว่าบ้านหันไปทางไหนและช่องเปิดรับสองทิศนี้หรือไม่

บ้านที่สร้างเสร็จแล้วหมุนทิศไม่ได้ ถ้ายังไม่ได้สร้าง สถาปนิกจะแนะนำการวางผังรับลมได้ตั้งแต่ต้น สำหรับบ้านที่มีอยู่จึงต้องแก้ที่ช่องเปิด

หลักสำคัญ: มีทางลมเข้า ต้องมีทางลมออก

ห้องสี่เหลี่ยมที่เปิดประตูด้านหน้าอย่างเดียว ลมมีทางเข้าแต่ไม่มีทางออก อากาศเข้ามาแล้วไปไหนไม่ได้ ลมจะตันและห้องอับ บ้านที่กั้นห้องแล้วเหลือช่องเปิดด้านเดียวต่อห้องจึงเกิดปัญหาแบบนี้

บ้านจะโปร่งได้ต้องมีทั้งทางลมเข้าและทางลมออกในห้องเดียวกัน

วิธีแก้: เพิ่มช่องเปิดอีกทิศของห้อง

• หาช่องเปิดเพิ่มในผนังอีกด้านของห้อง ไม่จำเป็นต้องอยู่ตรงข้ามกันพอดี เยื้องกันก็ได้ ขอให้ลมเข้าแล้วพัดผ่านออกอีกฝั่งได้
• ช่องที่เพิ่มไม่ต้องใหญ่ หน้าต่างบานเล็กที่เปิดระบายอากาศได้ก็ช่วยได้
• ขนาดช่องลมเข้าและออกมีผลต่อความแรงลม โดยทั่วไปช่องลมเข้าจะใหญ่กว่า

ถ้าเจาะช่องไม่ได้ ใช้พัดลมดูดอากาศ

บางห้องติดพื้นที่ใช้งานจนเจาะช่องเปิดเพิ่มไม่ได้ วิธีแก้เฉพาะหน้าคือติดพัดลมดูดอากาศออกทางผนังด้านข้าง หรือดูดขึ้นฝ้า อย่างน้อยให้อากาศในห้องเคลื่อนไหวบ้าง ไม่อัดอยู่ในห้อง

แต่วิธีที่ได้ผลที่สุดยังคือการมีช่องลมเข้าและช่องลมออกจริง ๆ