หน้าแรก › บทความ › ออกแบบให้อยู่สบาย

2022-10-26 · ฟังก์ชันแต่ละห้อง · จากคลิป YouTube @architectiseasy

บ้านโมเดิร์นทรอปิคอลริมคลอง บางแค 90 ตร.วา: ผู้สูงอายุอยู่ระดับชานพัก

บ้านริมคลองย่านบางแวก ที่ดิน 15x24 ม. ผู้สูงอายุเคยอยู่เรือนไทย จึงออกแบบชั้น 1 ชั้นชานพัก ชั้น 2 ขึ้นแค่ครึ่งชั้น แยก 2 อาคาร สระกลางบ้าน คานยื่นเกือบ 5 ม. ที่จอดรถไม่มีเสา

โจทย์: ผู้สูงอายุที่เคยอยู่เรือนไทย บนที่ดิน 90 ตร.วา

บ้านหลังนี้อยู่ย่านบางแวก แถวบางแค ติดคลองที่น้ำค่อนข้างดี ที่ดินหน้ากว้างประมาณ 15 เมตร ลึกประมาณ 24 เมตร หรือประมาณ 90 ตร.วา ด้านหน้าเป็นถนนก่อนเข้าซอย

เจ้าของบ้านเป็นผู้สูงอายุที่เคยอยู่บ้านเรือนไทย ขายเรือนไทยหลังเดิมไปแล้วมาสร้างบ้านหลังนี้ คอนเซปต์จึงให้บ้านมีอารมณ์ของเรือนไทย มีต้นไม้ฟู ๆ แทรก ส่วนแดดขึ้นทางทิศตะวันออกตกทางทิศตะวันตก โซนครอบครัว ห้องนั่งเล่น และห้องทานข้าว วางหลบแดดเพื่อให้กลางวันไม่ร้อน

ทำไมไม่ทำบ้านชั้นเดียวหรือ 2 ชั้น แต่เป็นชั้นชานพัก

ที่ดินไม่ใหญ่ ถ้าทำชั้นเดียวพื้นที่จะเล็กไป ถ้าทำ 2 ชั้นผู้สูงอายุจะเดินขึ้นลงลำบาก สถาปนิกจึงออกแบบเป็นชั้น 1 ชั้นชานพัก และชั้น 2 ให้ผู้สูงอายุใช้ชีวิตอยู่บนระดับชานพัก ขึ้นเพียงครึ่งชั้น

อาคารแบ่งเป็น 2 ฝั่ง ซ้ายและขวา แล้วยกฝั่งหนึ่งขึ้นเป็นชั้นชานพักยาวตลอดแนว บันไดตรงกลางทำหน้าที่เชื่อมบ้านฝั่งซ้ายกับฝั่งขวา คล้ายชานของเรือนไทยที่มีลานอยู่ตรงกลาง

ชั้น 1: ซักล้างที่ที่จอดรถ ครัวติดคลอง สระกลางบ้าน

• ฝั่งซ้ายเริ่มจากที่จอดรถ วางส่วนซักล้างไว้ตรงนี้ เพราะด้านหลังบ้านจะใช้ทำอย่างอื่น เดินผ่านแล้วจบ ไม่ต้องเข้าไปยุ่งกับส่วนอื่น
• ครัวและห้องรับประทานอาหารอยู่ติดคลอง ซึ่งเป็นพื้นที่ที่ผู้สูงอายุใช้มากที่สุด ได้วิวคลองทั้งวัน
• สระว่ายน้ำและสวนหย่อมอยู่ตรงกลางระหว่าง 2 อาคาร ให้หลาน ๆ เล่นน้ำวันเสาร์อาทิตย์ ถ้าไม่ทำสระก็ทำเป็นสวนแทนได้
• ใต้ถุนของอาคารฝั่งขวาที่ยกขึ้นไป ใช้ทำห้องพักรับรองหรือห้องเก็บของได้

ชั้นชานพัก: ห้องนอนผู้สูงอายุ ห้องพระ ห้องนั่งเล่นรวมหลาน

ระดับชานพักเป็นพื้นที่ของผู้สูงอายุ ห้องนอนอยู่ในตำแหน่งที่ใครเข้าออกบ้านก็เห็นก่อน ระหว่างห้องมีสวนหย่อมคั่นทุกช่วง เพราะพื้นที่ไม่มาก สวนเล็ก ๆ ช่วยให้บ้านไม่ทึบและลมผ่านได้

ห้องพระอยู่บนชานพัก ใกล้สวนและใกล้ห้องนอน สวดมนต์ไหว้พระก่อนนอนได้สะดวก ห้องนั่งเล่นอยู่ระดับเดียวกับห้องผู้สูงอายุ หลานมาบ้านก็มารวมตัวกันที่นี่ ช่วยให้ครอบครัวได้อยู่ด้วยกัน

ชั้น 2: ห้องนอนหลาน 2 ห้อง ห้องน้ำเข้าได้ 2 ฝั่ง

ชั้น 2 เป็นพื้นที่ของหลาน มีห้องนอน 2 ห้อง ห้องฝั่งขวาติดคลองมีมุมทำงานเล็ก ๆ ยาวไปตามแนว นั่งแล้วมองเห็นคลองและมองลงห้องนั่งเล่นได้

ห้องแต่งตัวและห้องน้ำใช้ร่วมกันระหว่าง 2 ห้อง ห้องน้ำเข้าได้จาก 2 ฝั่ง ใช้พร้อมกันได้ เพราะแยกส่วนอาบน้ำ ห้องส้วม และอ่างล้างหน้า 2 ใบ ห้องแต่งตัวอยู่ตรงกลาง ตู้เสื้อผ้ายาวใช้ร่วมกันแต่แบ่งโซน

คานยื่นเกือบ 5 เมตร: ทำไมที่จอดรถไม่มีเสา

ปกติโครงสร้างจะวางคานบนเสา ถ่ายน้ำหนักลงเสาแล้วลงฐานราก แต่บ้านหลังนี้ต้องการให้ที่จอดรถไม่มีเสามาเกะกะ ถอยรถเข้าออกได้สบาย จึงให้ส่วนชั้นบนยื่นออกมาเป็นคานยื่น (cantilever) ประมาณ 4.7–4.85 เมตร เกือบ 5 เมตร ทำหน้าที่เป็นหลังคาที่จอดรถไปในตัว

ด้านบนคานยื่นเป็นห้องนอนอีก 1 ห้อง ยิ่งยื่นมาก น้ำหนักยิ่งมาก และถ้าคำนวณไม่ดี ส่วนที่ไม่มีเสารับมีโอกาสหักลงมา วิศวกรจึงต้องออกแบบและคำนวณละเอียดกว่าปกติ ช่วงระหว่างอาคารปลูกต้นไม้แทรกไว้ให้บรรยากาศฟู ๆ

บ้านเปิดโล่งแบบเรือนไทย ต้องแลกกับอะไร

บ้านที่เปิดโล่งมีลานกลางแบบนี้ เวลาพายุเข้าลมแรง ฝนจะสาดทำให้พื้นบ้านเปียกและชื้นได้ เหมือนชานกลางของเรือนไทยที่กันฝนไม่ได้

ถ้าทำหลังคาคลุมได้บางส่วน จะลดปัญหาฝนสาดลงได้ เจ้าของบ้านต้องรู้ข้อแลกนี้ตั้งแต่ตอนเลือกแบบ